26 KEZ ART ARDA

1913 yılında, Monako’da bulunan Monte Carlo Kumarhanesi’nde gerçekleşme ihtimali 138 milyonda 1 olan bir olay gerçekleşir ve bir rulet masasındaki top 26 kez siyaha düşer. Bu olay, topun art arda siyaha düştüğünü gören müşterilerin kırmızıya bahis yaparak büyük miktarlarda para kaybetmesine ve aynı zamanda adına “Monte Carlo yanılgısı” denilecek bir kavramın da ortaya çıkmasına sebep olur. Tahmin ettiğiniz üzere biz bu yazımızda müşterilerin kaybettiği paraların değil, ortaya çıkan ve diğer adıyla “kumarhane yanılgısı” olarak da bilinen Monte Carlo yanılgısının üzerinde duracağız. Hadi gelin, hep birlikte bu kavrama bir bakalım.

Monte Carlo yanılgısı, kişinin meydana gelen rastlantısal bir olayın sonradan gerçekleşecek diğer bir rastlantısal olayın sonucunu etkileyeceğine inanmasıdır. Örnek olarak yazı tura oyununu düşünebiliriz. Bu oyunda oyunculardan her birinin kazanma ihtimali %50’dir. Oyunu üst üste defalarca kazanmış bir oyuncunun diğer elde oyunu kazanma ihtimali yine %50’dir. Hiçbir şey değişmez. Çünkü her el birbirinden bağımsızdır. Ancak rulet oyunundaki müşteriler gibi Monte Carlo yanılgısına düşmüş insanlara göre bu ihtimal %50 değildir. Onlar, oyuncunun diğer eli kazanma ihtimalinin %50’den daha düşük ya da daha yüksek olduğunu düşünür. Ama dediğimiz gibi önceki eller sonraki elin sonucunu etkilemez, etkileyemez.

Bu yanılgıya şans oyunlarında düşmekten ziyade, günlük hayatımızda da düşeriz. Geçmişte sık sık yaşadığımız kötü olaylar yüzünden gelecekte de kötü olaylar yaşayacağımızı düşünür, bu olaylardan bazılarının geçmişle bağlantılı olmadığını fark edemeyiz. Halbuki bu gibi durumların çoğu geçmişe değil; çalışkanlık, azim, bulunduğumuz ortam gibi parametrelere bağlı durumlardır. Sonuç olarak hedefimize ulaşmak için “ben zaten yapamam”, “daha önce de yapamamıştım zaten”, “kaderimiz böyleymiş” gibi cümlelerden kaçınmalı, aynı şeyleri deneyip farklı sonuçlar beklemek yerine hedefimizin gerektirdiği şeyleri yapmalıyız.

tkz

Kaynak: medium.com, Wikipedia, sinanhan.com

Share

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir